Definitie van spouwmuur

Een spouwmuur is een buitenmuur die is opgebouwd uit twee afzonderlijke, evenwijdig lopende muurbladen met daartussen een open ruimte: de spouw. Die luchtholte scheidt het binnenblad van het buitenblad en zorgt ervoor dat regenwater dat het buitenblad doordringt niet naar de binnenkant van de woning trekt. Sinds het midden van de twintigste eeuw is de spouwmuur de standaard bij nieuwbouw in Nederland.

Wat is een spouwmuur precies?

De definitie van een spouwmuur is: een dubbele muurconstructie waarbij een binnen- en buitenblad worden gescheiden door een spouw van doorgaans 4 tot 15 centimeter. Het buitenblad, meestal van baksteen, vangt weer en wind op. Het binnenblad, vaak van kalkzandsteen of beton, draagt de constructie en houdt de warmte binnen. De twee bladen zijn met roestvaste spouwankers aan elkaar verbonden zodat de muur als geheel stabiel blijft.

Waarom bestaat de spouwmuur?

De spouwmuur is ontstaan om twee problemen tegelijk op te lossen: vochtdoorslag en warmteverlies. De luchtspouw onderbreekt de directe weg van vocht van buiten naar binnen. Tegelijk vormt de holte een isolerende laag, die tegenwoordig wordt opgevuld met isolatiemateriaal om het warmteverlies verder te beperken.

Spouwmuur en spouwmuurisolatie

Een lege spouw isoleert beperkt, omdat lucht warmte doorlaat via stroming. Door de spouw te vullen met isolatiemateriaal — bijvoorbeeld minerale wol, EPS-parels of PUR-schuim — wordt de isolatiewaarde sterk verhoogd. Bij bestaande woningen gebeurt dit door na-isolatie: het materiaal wordt via kleine boorgaten in de bestaande spouw ingebracht. Dit is een van de meest kosteneffectieve isolatiemaatregelen voor oudere woningen.

Waar moet je op letten bij een spouwmuur?

Bij na-isolatie is de staat van de spouw bepalend. De spouw moet schoon en breed genoeg zijn, en het buitenblad mag geen scheuren of doorslaand vocht vertonen. Ook moeten open stootvoegen onderin de muur behouden blijven, want die zorgen voor ventilatie en waterafvoer van de spouw.

Veelgestelde vragen

Hoe herken je een spouwmuur?

Een spouwmuur is te herkennen aan open stootvoegen (kiertjes zonder specie) onderin de muur en aan de dikte: een spouwmuur is dikker dan een enkelsteens muur. Zekerheid geeft een endoscoop-meting via een boorgat.

Is spouwmuurisolatie altijd mogelijk?

Nee. De spouw moet breed en schoon genoeg zijn en het buitenblad moet in goede staat verkeren. Een vooronderzoek met een inspectiecamera bepaalt of na-isolatie verantwoord is.

Hoe breed is een spouw gemiddeld?

In Nederlandse woningen ligt de spouwbreedte doorgaans tussen de 4 en 15 centimeter. Oudere woningen hebben vaak een smallere spouw dan recente nieuwbouw.